Κυριακή 4 Απριλίου 2021
Κυριακή 28 Μαρτίου 2021
Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία, Περιοχές Natura της Κρήτης: ιστορίες χιλιάδων ετών (υλικό περιβαλλοντικής εκπαίδευσης)
Το υλικό περιλαμβάνει 26 δραστηριότητες και απευθύνεται σε παιδιά ηλικίας 9-11 και 12-15 ετών. Περιέχει Οδηγό για τον εκπαιδευτικό (και κάθε άλλο ενδιαφερόμενο!), φύλλα δραστηριοτήτων για τον εκπαιδευτικό και τα παιδιά, καθώς και Υποστηρικτικό ή/και Συμπληρωματικό Υλικό για την υλοποίηση των δραστηριοτήτων (ενημερωτικές παρουσιάσεις σε μορφή Power Point, επιδαπέδιο ή/και επιτραπέζιο παιχνίδι, έγχρωμα φύλλα δραστηριοτήτων).
Ειδικά για τα παιδιά ηλικίας 4 έως 8 ετών, το επιδαπέδιο παιχνίδι του υλικού «Το Παιχνίδι του Όρνιου», συνοδεύουν σύντομες προτάσεις προς τον εμψυχωτή για τη δημιουργική αξιοποίηση των εικόνων που συνθέτουν το παιχνίδι.
ΥΛΙΚΟ ΠΕ «Περιοχές Natura της Κρήτης: ιστορίες χιλιάδων ετών»
- Κόμικ
ΥΠΟΣΤΗΡΙΚΤΙΚΟ ΥΛΙΚΟ
Παρουσίαση: "Κρήτη: μια ήπειρος σ΄ ένα νησί!"
Αντί εισαγωγής…
Έγχρωμο φύλλο δραστηριότητας: "Η Κρήτη κάποτε και σήμερα"
Έγχρωμο φύλλο δραστηριότητας: "Οι αλλαγές της γης"Δραστηριότητα 3: Ιστορίες χιλιάδων ετών
Παρουσίαση: "Ενδημικά φυτά της Κρήτης"
Έγχρωμο φύλλο δραστηριότητας: "Η Κρήτη κάποτε και σήμερα"Δραστηριότητα 11: Η φύση στον μινωικό πολιτισμό
Παρουσίαση: "Η φύση στην τέχνη"
Έγχρωμο φύλλο δραστηριότητας: "Φαρμακευτικά Φυτά της Κρήτης"Δραστηριότητα 13: Οι θησαυροί της Κρήτης
Παρουσίαση: "Οικοσυστήματα σε κίνδυνο"Δραστηριότητα 14: Ένας Γυπαετός στο Ευρωπαϊκό Συμβούλιο
Παρουσίαση: "Δίκτυο Προστατευόμενων Περιοχών Natura 2000"Δραστηριότητα 15: Το παιχνίδι του Όρνιου
Επιδαπέδιο παιχνίδι: Το παιχνίδι του Όρνιου
Επιτραπέζιο παιχνίδι: Το παιχνίδι του ΌρνιουΔραστηριότητα 16: Ένας χάρτης που χωράει την Κρήτη όλη!
Έγχρωμο φύλλο δραστηριότητας: "Η Κρήτη"Δραστηριότητα 19: Ένας οδηγός για το πεδίο
Προτάσεις για τα παιδιά ηλικίας 4-8 ετών
Παρουσίαση: Πουλιά της Κρήτης
«Βηματίζοντας» στις προστατευόμενες περιοχές της Κρήτης

Τρίτη 23 Μαρτίου 2021
Andrea Bonetti, Ταξιδεύοντας στην Ελλάδα, 40 φυσικοί παράδεισοι (Road 2008)
πηγή
Η Ελλάδα καταλαμβάνει μια ιδιαίτερη γεωγραφική περιοχή που την καθιστά μια από τις χώρες με τη μεγαλύτερη βιοποικιλότητα στην Ευρώπη. Στην παρούσα έκδοση παρουσιάζονται 40 από τα πιο ενδιαφέροντα φυσικά τοπία όλης της χώρας, που επιλέχθηκαν προκειμένου να παρέχουν στον αναγνώστη τη δυνατότητα να ενημερωθεί για τους κυριότερους βιότοπους -ψηλές χιονισμένες βουνοκορφές, αρχαία δάση, βαθιά φαράγγια, ορμητικά ποτάμια, λίμνες, υγροβιότοποι, χερσόνησοι και πανέμορφα νησιά- και την άγρια ζωή τους. Μια σε βάθος εισαγωγή επιχειρεί να περιγράψει συνολικότερα το ελληνικό φυσικό περιβάλλον, καλύπτοντας θεματικές όπως τη γεωγραφία, τη γεωλογία, το κλίμα, τη χλωρίδα και την πανίδα, καθώς και ζητήματα προστασίας του φυσικού περιβάλλοντος. Δίνεται ιδιαίτερη έμφαση σε σπάνια και μοναδικά ζώα και φυτά, καταχωρημένα με θαυμάσιες φωτογραφίες.
Απώτερος στόχος αυτού του βιβλίου είναι να ευαισθητοποιήσει τον αναγνώστη γύρω από την ομορφιά, τη μοναδικότητα και την ευπάθεια της ελληνικής φύσης - μιας φύσης που αξίζει της προσοχής και της προστασίας μας, γι' αυτό που έτσι κι αλλιώς είναι αλλά και για χάρη των γενεών που ακολουθούν.
Δευτέρα 22 Μαρτίου 2021
Αναστάσιος Σακούλης, Αμφίβια, ερπετά και θηλαστικά της Κρήτης (Ηράκλειο Κρήτης: Μystis 2008)
Τι μικρό βιβλίο που κρατάτε στα χέρια σας "φιλοδοξεί" να παρουσιάσει τα αμφίβια, ερπετά και θηλαστικά της Κρήτης. Το έργο αυτό δεν είναι ιδιαίτερα εύκολο. Τα στοιχεία, για πολλά είδη, ακόμα είναι λίγα και αποσπασματικά, και προέρχονταν μέχρι πρόσφατα κυρίως από μελέτες ξένων επισκεπτών, επιστημόνων και ερασιτεχνών ζωολόγων. Τα τελευταία χρόνια όμως, χάρις στις προσπάθειες που καταβάλλονται από Έλληνες επιστήμονες και κυρίως από το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κρήτης, Πανεπιστήμιο Κρήτης, γίνεται μια σημαντική προσπάθεια καταγραφής και αποτύπωσης της κατανομής αυτών των ζώων στο νησί. Σε αυτή την προσπάθεια μπορούν να συμβάλλουν και οι επισκέπτες της Κρήτης, που ενδιαφέρονται για τη φύση της, δηλαδή εσείς.
Φίλιππος Κατσιγιάννης, Δάσος Δαδιάς (2001)
Σκοτεινά ατέλειωτα δάση όπου οι λύκοι περιπλανώνται ακόμα κάτω από το φεγγαρόφωτο. Βραχώδεις γυμνές κορυφές που δίπλα τους ανεμοπορούν τεράστιοι γύπες και γρήγοροι αετοί. Βουερά ρέματα όπου τα νερά σχηματίζουν καταρράκτες και λίμνες. Για μένα ο Έβρος ήταν ένας τόπος παραδεισένιος όπως θα ονειρευόμουν το μέρος όπου θα ήθελα να περάσω τη ζωή μου. Έτσι όπως θα ήταν η ζωή πριν ο άνθρωπος την κουρελιάσει. Και ταυτόχρονα ήταν ένας ολόκληρος νομός άγνωστος που με προκαλούσε να τον εξερευνήσω, να βρω τι υπήρχε πάνω στα βουνά του, με τι έμοιαζε όλη αυτή η κενή από χωριά έκταση στο χάρτη. Μπορείς να περπατάς για μέρες μέσα στα δάση και να μην συναντήσεις χωριά. Να κάθεσαι στα βράχια μιας κορφής και να μην υπάρχει δρόμος, ούτε αυτοκίνητο, ούτε κολώνες με καλώδια όσο βλέπουν τα μάτια σου. Παρά την πολύχρονη προσπάθεια, νιώθω ότι αυτά τα ατέλειωτα δάση κράτησαν τα περισσότερα μυστικά τους μακριά από μένα. Ωστόσο, είμαι σίγουρος ότι θα τριγυρίζω εδώ πάνω, ξανά και ξανά, για όλα τα υπόλοιπα χρόνια μου.
Φίλιππος Κατσιγιάννης, Andrea Bonetti, Θηλαστικά της περιοχής Στυμφαλίας (Αθήνα 2009)
Το βιβλίο αυτό παρουσιάζει 20 είδη θηλαστικών που διαβιώνουν στην περιοχή της λίμνης Στυμφαλίας. Πρόκειται κυρίως για νυκτόβια ζώα που δραστηριοποιούνται τις νυχτερινές ώρες, στην πλειοψηφία τους νυχτερίδες. Τα θηλαστικά αυτά στηρίζονται κυρίως στην όσφρησή τους και δευτερευόντως στην όραση, με εξαίρεση τις νυχτερίδες που διαθέτουν μια ιδιαίτερη αίσθηση και χρησιμοποιούν υπέρηχους. Μεταξύ των σαρκοφάγων θηλαστικών, παρουσιάζονται η αλεπού, το κουνάβι, ο ασβός, η βίδρα, το τσακάλι που έχει σχεδόν εξαφανιστεί από την τοπική πανίδα• το αγριογούρουνο είχε επίσης εξαφανιστεί εξαιτίας του εντατικού κυνηγιού, υπήρξε όμως νέα εισαγωγή τους στην περιοχή.
Πέμπτη 4 Μαρτίου 2021
Δήμος Τσαντίλης, Κρήτη, μια ήπειρος σε ένα νησί (Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κρήτης 2014)
Το Μουσείο Φυσικής Ιστορίας Κρήτης (Πανεπιστήμιο Κρήτης), προχώρησε πρόσφατα στην έκδοση του πολυαναμενόμενου βιβλίου για τη φύση της Κρήτης με τίτλο "ΚΡΗΤΗ, ΜΙΑ ΗΠΕΙΡΟΣ Σ'ΕΝΑ ΝΗΣΙ". Η έκδοση αυτή αποτελεί ένα μακροχρόνιο συγγραφικό πόνημα του Δήμου Τσαντίλη, συγγραφέα και εκλαϊκευτή επιστημονικών κειμένων, σε συνεργασία με ολόκληρο το ερευνητικό δυναμικό του Μουσείου και πλαισιώνεται με περισσότερες από 350 έγχρωμες φωτογραφίες (και αρκετά σχέδια).
Σε περίπου 280 σελίδες μεγάλου σχήματος (28×24 εκ.) σκληρής βιβλιοδεσίας, παρουσιάζονται: η πολύπλοκη γεωλογική ιστορία της Κρήτης, τα απολιθώματα και η σύγχρονη γεωποικιλότητα του νησιού, τα φυτά, τα ζώα και τα οικοσυστήματα της Κρήτης, καθώς και ο ρόλος της μακροχρόνιας επίδρασης των κατοίκων του νησιού σε αυτά. Η πλούσια και εξαιρετικής ποιότητας εικονογράφηση παρέχει μοναδική εικαστική εμπειρία στους λάτρεις της κρητικής φύσης, αλλά και πολύτιμο υλικό σε ερασιτέχνες και επαγγελματίες φυσιοδίφες.Η παραπάνω θεματολογία αναπτύσσεται διεξοδικά σε 21 κεφάλαια. Στα τέσσερα αρχικά κεφάλαια αναπτύσσονται η γεωλογική γέννηση του νησιού, η διαμόρφωση του κλίματος στο πέρασμα των σημαντικών γεωλογικών περιόδων για την Κρήτη και αναδεικνύεται η παλαιότερη και η σημερινή δράση του νερού και άλλων παραγόντων, στο σχηματισμό του σημερινού κρητικού τοπίου.
Σε τρία επόμενα κεφάλαια, δίνονται περισσότερες λεπτομέρειες για το αρχείο των κρητικών απολιθωμάτων ζωικής και φυτικής προέλευσης, ενώ τα ευρήματα σχολιάζονται κατά χρονική σειρά αλλά και σπουδαιότητα.
Με το κεφάλαιο "Μεσογειακές προσαρμογές" επιχειρείται η ανάδειξη της κρητικής χλωρίδας καταγράφοντας το βοτανικό πλούτο του νησιού με έμφαση στις ιδιαιτερότητες των μεσογειακών του χαρακτηριστικών. Η έλλειψη νερού, οι πυρκαγιές, κλπ. είναι ορισμένες από τις ενότητες που διερευνώνται εδώ, ενώ στα δύο επόμενα κεφάλαια καταγράφεται ο δασικός πλούτος και η ιδιαίτερη/ενδημική χλωρίδα της Κρήτης.
Έξι κεφάλαια αφιερώνονται στα ζωικά είδη, με ξεχωριστές μεγάλες ενότητες για την πανίδα των θηλαστικών, των ερπετών/αμφιβίων και την ορνιθοπανίδα, ενώ για πρώτη φορά στη διεθνή και ελληνόγλωσση βιβλιογραφία, αναπτύσσεται τόσο διεξοδικά η ασπόνδυλη βιοποικιλότητα της Κρήτης. Τρία κεφάλαια αφιερώνονται στα χερσαία αρθρόποδα και χερσαία σαλιγκάρια του νησιού, συμπεριλαμβανομένων στοιχείων οικολογίας, προέλευσης και ιδιαιτερότητες/ενδημισμοί.
Τέσσερα κεφάλαια διαπραγματεύονται τις κρητικές φυσικές ιδιαιτερότητες που αξίζουν ξεχωριστής προσοχής: τα "δορυφορικά" μικρονήσια στην περίμετρο της Κρήτης, τις ακρογιαλιές, τις κορφές των βουνών και τα απειράριθμα σπήλαια/ καρστικά κοιλώματα του νησιού.
Το τελευταίο κεφάλαιο κλείνει την περιήγηση στην κρητική φύση, θέτοντας τον αναγνώστη στη θέση του ανθρώπου που επεμβαίνει και τροποποιεί το περιβάλλον που τον φιλοξενεί, προσπαθώντας να προβληματίσει αλλά και να εμπνεύσει λύσεις στην ομαλή συμβίωση του ανθρώπινου με το υπόλοιπο φυσικό στοιχείο.
Τρίτη 2 Μαρτίου 2021
Ινστιτούτο Κητολογικών Ερευνών Πέλαγος, βιβλία για τα κητώδη των ελληνικών θαλασσών και όχι μόνο
Ιντιτούτο Κητολογικών Ερευνών Πέλαγος, Τα 9 είδη θαλάσσιων θηλαστικών των ελληνικών θαλασσών (Πρόγραμμα Θάλασσα 2012)
Φωτογραφική παρουσίαση των 8 ειδών κητωδών και του ενός είδους φώκιας, που έχουν μόνιμους πληθυσμούς στις ελληνικές θάλασσες, μαζί με σχόλια για την οικολογική σημασία τους και τους κινδύνους που τα απειλούν. Την επιστημονική επιμέλεια έκανε το Ινστιτούτο Κητολογικών Ερευνών Πέλαγος.Μπορείτε να το διαβάσετε εδώ.
Εγχειρίδιο με αναλυτική παρουσίαση των 14 ειδών θαλασσίων θηλαστικών (13 κητώδη + φώκια) που έχουν καταγραφεί στις ελληνικές θάλασσες. Εκτός από τα είδη παρουσιάζονται κεφάλαια σχετικά με την εξέλιξη των κητωδών, την οικολογική σημασία των θαλάσσιων θηλαστικών για το θαλάσσιο περιβάλλον, τις απειλές που αντιμετωπίζουν, την κατάσταση προστασίας τους και την σχετική νομοθεσία και τέλος τα μέτρα που πρέπει να παρθούν για την προστασία τους. Την επιστημονική επιμέλεια έκανε το Ινστιτούτο Κητολογικών Ερευνών Πέλαγος.
Μπορείτε να το διαβάσετε εδώ.
UNEP, All about dolphins, Ινστιτούτο Κητολογικών Ερευνών Πέλαγος (μεταφρ.) Τα πάντα γύρω από τα δελφίνια (UNEP, CMS, WDCS 2007)
Ένα πολύγλωσσο εκπαιδευτικό βιβλιαράκι της UNEP με αφορμή το έτος του δελφινιού (2007). Το βιβλιαράκι μετέφρασαν και επιμελήθηκαν στα ελληνικά μέλη του Ινστιτούτου Κητολογικών Ερευνών Πέλαγος, ώστε να μπορεί να χρησιμοποιηθεί τόσο στα σχολεία, όσο και από όλα τα παιδιά που ζουν στην Ελλάδα και έχουν ακόμη την τύχη να ζουν κοντά σε θάλασσες όπου ζουν δελφίνια.
Μπορείτε να το διαβάσετε εδώ.
Οι νεαροί φίλοι των δελφινιών θα έχουν την χαρά να ανακαλύψουν αυτά τα χαρισματικά ζώα, αλλά και τις ανθρώπινες δραστηριότητες που απειλούν την επιβίωσή τους μέσα από τις σελίδες του βιβλίου του Giovanni Bearzi. Το βιβλιαράκι μετέφρασαν και επιμελήθηκαν στα ελληνικά μέλη του Ινστιτούτου Κητολογικών Ερευνών Πέλαγος.
Μπορείτε να το κατεβάσετε εδώ.
Λεπτομερής φωτογραφική παρουσίαση των εξωτερικών μορφολογικών διαφορών μεταξύ των 4 ειδών δελφινιών, που έχουν μόνιμους πληθυσμούς στις ελληνικές θάλασσες, με σκοπό την δυνατότητα αναγνώρισής τους σε συνάντηση στο φυσικό τους περιβάλλον. Το φυλλάδιο παράχθηκε για τα δελφίνια του Κορινθιακού κόλπου (όπου συνυπάρχουν και τα 4 είδη δελφινιών), αλλά όσα περιγράφει ισχύουν για το σύνολο των ελληνικών θαλασσών.
Το φυλλάδιο μπορείτε να βρείτε εδώ.
Περισσότερα βιβλία για τα κητώδη των ελληνικών θαλασσών και της Μεσογείου στην ιστοσελίδα του Ινστιτούτου Κητολογικών Ερευνών Πέλαγος εδώ.
Πηγή για φωτο και κείμενα: Ινστιτούτο Κητολογικών Ερευνών Πέλαγος
Πρόγραμμα Θάλασσα
Ο ιστότοπος αυτός δημιουργήθηκε στα πλαίσια του προγράμματος "Θάλασσα - Μάθε, Δράσε, Προστάτεψε" για να γνωριστούμε λίγο καλύτερα με τα 14 είδη θαλασσίων θηλαστικών των ελληνικών θαλασσών. Απευθύνεται κυρίως στους νέους και τις νέες και σε όσους είναι κοντά τους, όπως εκπαιδευτικούς και γονείς.
ΘΑΛΑΣΣΑ-ΜΑΘΕ-ΔΡΑΣΕ-ΠΡΟΣΤΑΤΕΨΕ, πρόγραμμα (2012)
Ολοκληρωμένο πρόγραμμα εκπαίδευσης και ευαισθητοποίησης για τα θαλάσσια θηλαστικά των ελληνικών θαλασσών. Το πρόγραμμα διαθέτει δύο διαδικτυακούς τόπους (βλέπε και παρακάτω), εκπαιδευτικό υλικό, περιοδικό, φυλλάδια, αφίσσες, εγχειρίδιο, ντοκιμαντέρ και εκπαιδευτικό βαλιτσάκι για σχολεία. Υλοποιείται από το WWF Ελλάς και την MOm, με την συμμετοχή του Ινστιτούτου Κητολογικών Ερευνών Πέλαγος και του Tethys Reserach Institute. Το Ινστιτούτο Κητολογικών Ερευνών Πέλαγος συμμείχε στην επιστημονική επιμέλεια όλου του υλικού και του ντοκιμαντέρ για τα κητώδη, καθώς και με παροχή δεδομένων, γνώσεων για τα κητώδη, φωτογραφικού, ακουστικού και βιντεοσκοπημένου υλικού.
πηγή
Ινστιτούτο Κητολογικών Ερευνών Πέλαγος, Αφίσες για τα κητώδη που ζουν στις ελληνικές θάλασσες
Στην ιστοσελίδα του Ινστιτούτου Κητολογικών Ερευνών Πέλαγος μπορείτε να βρείτε υπέροχες αφίσες με τα είδη των κητωδών που διαβιούν μόνιμα , περιστασιακά, σπάνια στις ελληνικές θάλασσες και ποια είδη κητωδών δεν εμφανίζονται καθόλου.
Μία από τις αφίσες του Ινστιτούτου Κητολογικών Ερευνών Πέλαγος για τα οκτώ κητώδη που ζουν μόνιμα στις ελληνικές θάλασσες. πηγή φωτοΣάββατο 27 Φεβρουαρίου 2021
Το κόκκινο βιβλίο των απειλούμενων ζώων της Ελλάδας, Α. Λεγάκης, Π. Μαραγκού επιμ., Ελληνική ζωολογική εταιρεία 2009
Εδώ μπορείτε να το κατεβάσετε δωρεάν σε μορφή PDF. ISBN: 978-960-85298-8-5
Στην ιστοσελίδα του Κέντρου Απογραφής της Πανίδας της Ελλάδας μπορείτε να διαβάσετε ξεχωριστά τα κεφάλαια του βιβλίου.
Το «Κόκκινο Βιβλίο των Απειλούμενων Ζώων της Ελλάδας» είχε πρωτοεκδοθεί το 1992 χωρίς να περιλαμβάνει τα ασπόνδυλα και επικαιροποιείται μετά από 17 ολόκληρα χρόνια. Πρόκειται για μια έκδοση του Υπουργείου Περιβάλλοντος, Ενέργειας και Κλιματικής Αλλαγής, σε συνεργασία με την Ελληνική Ζωολογική Εταιρία και τις οργανώσεις WWF Ελλάς, Ελληνική Ορνιθολογική Εταιρεία, Ελληνική Ερπετολογική Εταιρεία, Ινστιτούτο Σπηλαιολογικών Ερευνών Ελλάδας και τους πολλούς έλληνες ζωολόγους. Η έκδοσή του χρηματοδοτήθηκε από το πρόγραμμα ΕΠΠΕΡ - Γ' ΚΠΣ. Αναθεωρημένη έκδοση του 1992. Περιλαμβάνονται όλα τα είδη ζώων της Ελλάδας που βρίσκονται σε απειλή.
Τα είδη χαρακτηρίζονται σε:
Κρισίμως κινδυνεύοντα (CR) Critical Endangered
Κινδυνεύοντα (EN) Endangered
Tρωτά (VU) Vulnerable
Σχεδόν απειλούμενα (NT) Νear Threatened
Mειωμένου ενδιαφέροντος (LC) Low Concern
Aνεπαρκώς γνωστά (DD) Data Defficient
Mη εκτιμημένα (NE) Not Estimated
πηγές
Κέντρο Απογραφής της Πανίδας της Ελλάδας
https://www.openbook.gr/to-kokkino-vivlio-twn-apeiloumenwn-zwwn-tis-elladas/
Φίλιππος Κατσιγιάννης, φωτογράφος άγριας ζωής
Αύριο έχουμε τη μεγάλη χαρά και τιμή να έχουμε στην τάξη μας, μέσω Webex, τον εξαιρετικό φωτογράφο άγριας ζωής Φίλιππο Κατσιγιάννη. Ο κύριο...

















